Doucheputje ontstoppen begint bijna altijd op hetzelfde moment. Je staat onder de douche, het water stijgt traag tot je enkels, en je weet exact hoe het zover is gekomen. (Als je écht verrast bent, woon je waarschijnlijk samen. Tess, als je dit leest: ik weet het ook.) Gelukkig is negen van de tien keer de oplossing even voorspelbaar als de oorzaak: haar eruit, klaar.
Hieronder vier methoden, van makkelijk naar zwaar. Plus één mening die ik graag kwijt wil over chemische entstopmiddelen, want daarvoor bel je ons negen van de tien keer alsnog.
Negen van de tien verstopte doucheputjes zitten dicht door haar
Haar is de oorzaak van verreweg de meeste verstopte doucheputjes. Niet pech, niet slechte leidingen, niet een mysterieus loodgietersprobleem. Gewoon haar, gemengd met zeepvet en shampooresten, dat zich als een taaie prop in de eerste twintig centimeter van de afvoerbuis vastzet.
Er zat zoveel haar in het doucheputje van een klant in Tilburg-Noord dat ik er shampoo voor had moeten kopen. Bijna. Het punt is: de prop zit bijna nooit diep. Dat is goed nieuws, want je kunt hem er zelf uithalen.
Er zijn ook uitzonderingen. Een nieuwe badkamer in een appartementencomplex in de Reeshof, badkamer opgeleverd, bewoner er voor het eerst ingegaan. Het water stond direct op de enkels. De installateur had bij de montage een volledige tube bouwsilicone in de open afvoer gedrukt en er vervolgens de douchebak overheen gemonteerd. De silicone was uitgehard in de buis en had de exacte vorm van de buiswand aangenomen. Oplossing: een compressor op de overloopopening, één keer blazen. De plug die eruit schoot was zo netjes gevormd dat we hem op de werkplaats bewaard hebben als voorbeeld. Mitchell noemde het "de Rolls-Royce van de verstoppingen". Ik heb hem meegedeeld dat hij te veel vrije tijd heeft.
Maar als jouw doucheputje tot gisteren gewoon werkte: haar. Begin daar.
Dit doe je als het net verstopt raakt
Vier stappen, van makkelijk naar zwaar. Begin bij stap 1 en werk naar beneden. Heb je stap 3 geprobeerd en loopt het nog steeds niet, dan is het tijd voor de telefoon.
Stap 1: haal de prop er handmatig uit
Schroef of klap het rooster van het doucheputje open. In de opening zie je waarschijnlijk direct een harige, grijze prop. Trek hem eruit met je vingers. Ja, ik weet hoe dat klinkt. Maar het is in twintig jaar loodgieterswerk verreweg de snelste oplossing, en hij kost je geen cent.
Zie je niets in de opening, maak dan een haakje van een stuk ijzerdraad of een kapotte kleerhanger. Steek hem voorzichtig in de afvoer, draai een kwartslag en trek langzaam op. Negen van de tien keer komt er een prop mee.
Stap 2: heet water met afwasmiddel
Vul een pan met heet kraanwater, maximaal 55°C. Doe er een flinke scheut ontvettend afwasmiddel bij. Giet het langzaam in de afvoer. Wacht vijf minuten. Spoel daarna na met koud water. Dit werkt het best als er ook zeepvet in de prop zit: het afwasmiddel breekt het vet af, het warme water spoelt de boel mee.
Let op de 55°C. Geen kokend water uit de waterkoker, geen Quooker. PVC-afvoerleidingen vervormen boven de 60°C. Dat merk je dan pas als het water door het plafond van je onderburen druppelt, en op dat punt is de haarverstopping niet meer het grootste probleem.
Stap 3: zuiveringszout en azijn
Giet twee eetlepels zuiveringszout in het putje, gevolgd door een halve kop witte azijn. Er komt een bruisende reactie op gang. Leg een doek over het putje om de druk in de buis te houden. Na tien minuten doorspoelen met heet water (max 55°C). Dit werkt minder goed bij diepe verstoppingen maar lost oppervlakkige kalk en zeepvet redelijk op.
Stap 4: de rioolveer
Een rioolveer is een flexibele metalen spiraal die je in de afvoer duwt. Te koop bij de bouwmarkt voor zo'n €10 tot €15. Voorzichtig indraaien totdat je de prop voelt, dan losbreken, dan terugtrekken. Niet wild duwen: je wilt de prop losmaken, niet verder induwen tot hij op een T-stuk zit waar je hem nooit meer vandaan haalt. Dat is ook wel eens voorgekomen. Met iemand anders zijn rioolveer.
Waarom chemische entstopper een slecht idee is
Er staat een heel rek vol in de supermarkt: zwavelzuur, loogkorrels, natriumhypochloriet. Pak ze niet.
Chemische entstopper veroorzaakt een exotherme reactie in de afvoer. Simpel gezegd: de buis wordt kortdurend erg warm. PVC-leidingen houden maximaal 60°C aan, daarboven worden ze zacht en beginnen ze te vervormen op de verbindingen. Dat merk je niet direct. Dat merk je pas drie maanden later als er ergens een koppeling druppelt en je de wand open moet. Milieucentraal raadt bovendien af om agressieve chemicaliën in de afvoer te gieten vanwege de belasting op het oppervlaktewater.
Er is ook een praktisch bezwaar. Als het middel de verstopping niet oplost, heb je nu een buis vol met bijtende vloeistof. Ik moet daarna de sifon opendraaien. Mitchell heeft dit één keer meegemaakt zonder het te weten. Sindsdien draagt hij altijd een schort. Ik heb hem meegedeeld dat dat een uitstekende keuze is.
Zuiveringszout en azijn bruisen oppervlakkig kalk los. Heet water met afwasmiddel pakt zeepvet aan. Een ijzerdraadhaakje haalt haren eruit. Chemische entstopper lost geen van die drie op, maar maakt de volgende klus wel duurder. De Consumentenbond geeft onafhankelijk advies over welke schoonmaakmiddelen daadwerkelijk werken en welke je beter links kunt laten liggen.
Wanneer je ons niet hoeft te bellen
Dit is het punt waar ik mezelf eigenlijk niet van dienst ben. Maar ik zeg het toch.
Als je doucheputje één keer verstopt is geraakt en je de prop er zelf uitgehaald hebt met een stuk draad: je hebt ons niet nodig. Dat is stap 1 uit de lijst hierboven. Vijf minuten werk, geen kosten.
Hetzelfde geldt als de doorstroming iets trager is maar het water nog wegloopt. Probeer heet water met afwasmiddel. Wacht een nacht. Controleer opnieuw. Als het werkt, was het zeepvet. Verholpen voor een scheut Dreft.
Bel ons ook niet als het waterdrukprobleem niet uit de afvoer komt maar van de kraan zelf. Als er minder water uitkomt dan je gewend bent, zit er waarschijnlijk kalk in de perlator van de kraanmond. Dat schroef je los, spoel je uit onder de andere kraan, en schroef je er weer in. Dertig seconden. Zie ook onze uitleg over kraan repareren of vervangen voor meer context over wanneer kraanproblemen wel onze hulp nodig hebben.
En bel ons niet voor een eenmalige langzame afvoer in een appartement als er verder niets aan de hand is. Probeer eerst de stappen hierboven. Als het dan werkt, hoef je ons nooit te bellen. Zie ook onze uitleg over wat een loodgieter doet als je wil weten wanneer het wél zin heeft om te bellen.
Wanneer je ons belt, en wat het kost
Er zijn situaties waarbij zelf proberen geen zin heeft.
De doorstroming loopt al weken of maanden traag terug, ook na meerdere pogingen. Dan wijst het op kalk dieper in het leidingsysteem, niet op een prop haren vlak onder het rooster.
Je woont in een appartement en ook de douche van je onderburen of bovenburen loopt trager. Dan zit de verstopping in de gemeenschappelijke standleiding. Dat is iets voor de VvE en een hogedrukspuit, niet voor individuele bewoners met een rioolveer.
Je woont in een ouder pand in Tilburg-Noord, Korvel of Broekhoven, gebouwd vóór 1975, en je afvoer verstopt regelmatig. Dan is er kans op gresbuizen met boomwortels of aansluiting die na zestig jaar niet meer strak zitten. Een camerainspectie en hogedrukspuit is dan de enige manier om de exacte oorzaak te vinden en te verhelpen.
Wat kost het? Een standaard verstopping in de douche of badkamer kost bij ons €95 tot €175, inclusief voorrijkosten. Als we de hogedrukspuit nodig hebben, bij boomwortels of een ernstige kalklaag, rekenen we €195 tot €350, inclusief camerainspectie. Die prijs hoor je vooraf, aan de telefoon. Niet achteraf op de factuur.
Wij rijden ook naar Waalwijk en Goirle, en naar de rest van het servicegebied binnen dertig minuten rijden van Tilburg. De prijs verandert daardoor niet.
Zo voorkom je het de volgende keer
Drie dingen die werken, zonder uitzondering.
Ten eerste: leg een haarrooster over het putje. Onder de €10 bij de bouwmarkt. Maak het na elke douche even schoon. Het klinkt bijna te simpel om op te schrijven, maar het scheelt twee keer per jaar een verstopping. Mijn dochter Tess had dit trouwens zelf bedacht voor haar eigen douche. Ik heb haar meegedeeld dat ze een aanleg heeft voor loodgieterslogica. Ze was er niet blij mee.
Ten tweede: spoel elke maand een pan heet kraanwater met afwasmiddel door het putje. Vijf minuten werk. Zo houd je de zeepvetlaag in de buis op nul.
Ten derde: haal na iedere douche de zichtbare haren van het rooster. Dat kost vijf seconden en voorkomt dat ze uiteindelijk door het rooster zakken en zich dieper vastzetten.
Als je al een tijdje woont met een douche die net iets trager is dan hij zou moeten zijn: dat is het moment om actie te ondernemen. Laat je het te lang lopen, dan kan het je echt opbreken. Niet als hij volledig blokkeert op een zaterdagavond terwijl je gasten verwacht. Want verstoppingen, net als een verstopte wc, kiezen altijd de slechtste dag.